MAXQDA Kod Sistemi Nasıl Düzenlenir?
MAXQDA kod sistemi, araştırma verilerine verilen kodların ana kodlar ve alt kodlar hâlinde düzenlendiği yapıdır. Düzenli bir kod sistemi; benzer ifadelerin tutarlı biçimde kodlanmasını, kategorilerin geliştirilmesini ve bulguların daha kolay yorumlanmasını sağlar.
MAXQDA Kod Sistemini Düzenleme Adımları
1. Benzer Kodları Birleştirin
Aynı veya çok yakın anlamı taşıyan kodlar tek kod altında toplanmalıdır.
Örneğin:
- Bağlantı problemi
- İnternet kesintisi
- Bağlantının kopması
Bu kodlar İnternet Bağlantısının Kesilmesi adıyla birleştirilebilir.
2. Kod Adlarını Açık Hâle Getirin
Kod adları, kodlanan ifadenin anlamını doğrudan yansıtmalıdır. Çok genel veya belirsiz isimlerden kaçınılmalıdır.
| Belirsiz kod | Açıklayıcı kod |
|---|---|
| Sorun | Sisteme giriş yapamama |
| İletişim | Öğretim elemanından yanıt alamama |
| Motivasyon | Derse katılma isteğinin azalması |
MAXQDA’da kod adına sağ tıklanarak kod yeniden adlandırılabilir.
3. Ana Kod ve Alt Kodlar Oluşturun
İlişkili kodlar daha geniş ana kodların altında toplanabilir.
Teknik Sorunlar
- İnternet bağlantısının kesilmesi
- Ses ve görüntü sorunları
- Sisteme giriş yapamama
- Cihaz yetersizliği
Mevcut kodlar sürükle-bırak yöntemiyle uygun ana kodların altına taşınabilir.
4. Kodların Kapsamını Kontrol Edin
Bir kod çok farklı anlamları kapsıyorsa alt kodlara ayrılmalıdır.
Örneğin Motivasyon Sorunları kodu şu alt kodlara ayrılabilir:
- Derse katılma isteğinin azalması
- Akademik başarıya yönelik umutsuzluk
- Çalışmayı erteleme
Böylece farklı deneyimler aynı kod içinde karışmaz.
5. Kod Memoları Ekleyin
Her kod için kısa bir açıklama hazırlanmalıdır. Kod memosunda şunlar bulunabilir:
- Kodun tanımı
- Hangi ifadelerin dâhil edileceği
- Hangi ifadelerin dâhil edilmeyeceği
- Örnek katılımcı ifadesi
Bu açıklamalar, kodlamanın bütün belgelerde tutarlı yapılmasına yardımcı olur.
6. Gereksiz Kodları Değerlendirin
Hiç kullanılmayan, araştırma sorusuyla ilgisiz veya başka bir kodla tamamen aynı anlama gelen kodlar sistemden çıkarılabilir. Ancak kod silinmeden önce bağlı kodlanmış bölümler kontrol edilmelidir.
7. Kod Sistemini Düzenli Olarak Gözden Geçirin
Kod sistemi analiz boyunca değişebilir. Belirli aralıklarla şu kontroller yapılmalıdır:
- Aynı anlama gelen kodlar var mı?
- Bazı kodlar fazla geniş veya dar mı?
- Kodlar doğru ana kodların altında mı?
- Kod adları anlaşılır mı?
- Kod memoları güncel mi?
- Araştırma sorusuyla ilgisiz kodlar bulunuyor mu?
MAXQDA Kod Sistemi Örneği
Çevrim İçi Eğitim Deneyimleri
- Teknik Güçlükler
- İnternet bağlantısının kesilmesi
- Ses ve görüntü sorunları
- Cihaz yetersizliği
- Öğrenme Süreci
- Konuyu bağımsız öğrenme
- Ders kayıtlarını tekrar izleme
- Ek kaynak arama
- Katılım ve Motivasyon
- Derse katılma isteğinin azalması
- Kamera açmaktan kaçınma
- Akademik umutsuzluk
Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Yalnızca benzer kelimeler içeren kodlar birleştirilmemelidir.
- Ana kodlar geniş, alt kodlar daha belirli olmalıdır.
- Çok fazla alt kod düzeyi oluşturmaktan kaçınılmalıdır.
- Kodlar silinmeden önce kodlanmış bölümler incelenmelidir.
- Kod sisteminde yapılan önemli değişiklikler memolarla kaydedilmelidir.
- Kod yapısı araştırma soruları ve analiz yöntemiyle uyumlu olmalıdır.
MAXQDA kod sistemini düzenlemek; benzer kodları birleştirmeyi, kod adlarını açıklayıcı hâle getirmeyi ve kodları ana–alt kod yapısında sınıflandırmayı içerir. Düzenli bir kod sistemi, nitel verilerin daha tutarlı analiz edilmesini ve araştırma bulgularının daha anlaşılır biçimde sunulmasını sağlar.